zagięcie
  1. logo Inaczej mówiąc
  2. pobierz książkę w pliku pdf (5mb)

Podpowiedzi i wskazówki przydatne w kontaktach z osobami z niepełnosprawnością intelektualną

Zamiast poprawnego, ale nacechowanego emocjonalnie określenia "osoba z upośledzeniem umysłowym", staraj sie na co dzień używać sformułowania "osoba z niepełnosprawnością intelektualną", które jest neutralne i opisowe.

Nie traktuj osoby z niepełnosprawnością intelektualną jak dziecka i nie przechodź z nią automatycznie na "ty". Pamiętaj o formach grzecznościowych. Unikaj protekcjonalizmu i porozumiewaj się z tą osobą tak jak z każdym dorosłym.

Staraj się formułować wypowiedzi w sposób jasny i klarowny. Używaj prostych słów, unikaj abstrakcyjnych porównań i skomplikowanej składni. Zawsze bierz pod uwagę możliwości konkretnej osoby.

Jeśli przeszkadza ci jakieś zachowanie osoby z niepełnosprawnością intelektualną, np. za dużo mówi w czasie pracy, powiedz jej o tym wprost i wyjaśnij, na czym polega problem. Możesz też zaproponować rozwiązanie, np. że porozmawiacie po wyjściu z firmy, ale zrób to tylko wtedy, gdy będziesz mieć pewność, że taką obietnicę uda ci się zrealizować.

Zdarza się, że osoba z lekką niepełnosprawnością intelektualną, która wydaje się dość dobrze funkcjonować, ma nierealistyczne wyobrażenia na temat swoich możliwości i umiejętności. Czasem stara się też za wszelką cenę zadowolić rozmówcę, a więc może mówić to, co – jej zdaniem – chcesz usłyszeć. Warto weryfikować jej słowa, na przykład zadając jedno pytanie na różne sposoby.

Weź pod uwagę, że ustalony porządek działania pozwala osobie z niepełnosprawnością intelektualną poczuć grunt pod nogami. Jeśli proponujesz jakieś zmiany planu, bądź cierpliwy i daj jej czas na dostosowanie się.

Jeśli masz możliwość, by swój komunikat wzbogacić o elementy graficzne, zrób to, np. opowiadając o jakimś miejscu, pokaż jego zdjęcie.

Czytelne piktogramy pozwolą osobie z niepełnosprawnością intelektualną szybciej odnaleźć w budynku szatnię, toaletę czy stołówkę, więc staraj się wprowadzać oznaczenia obrazkowe.

reportaż | do góry | wywiad